การถ่ายภาพ CONCERT ตอนที่ 5

ไวท์บาลานซ์อย่างไรดี

       เป็นเรื่องยากหากจะให้กำหนดว่าควรใช้ระบบไวท์บาลานซ์แบบไหน แสงสีในแต่ละคอนเสิร์ตจะแตกต่างหลากหลายมาก แต่โดยรวมถ้าใช้โหมดออโต้ไวท์บาลานซ์ผิวคนจะออกสีส้มแดงเป็นส่วนใหญ่ อาจจะมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับแต่ละคอนเสิร์ต ถ้าตั้งใจถ่ายด้วย RAW File แล้วปรับแต่งภายหลังก็อาจะม่ต้องคิดมาก หรือใช้โหมดออโต้ได้เลย แต่บางงานถ้าต้องมานั่งปรับแก้สีเป็นร้อยภาพก็คงเหนื่อยไม่น้อย ถ้าคิดจะถ่ายด้วยไฟล์ JPEG โดยไม่ต้องมาปรับแต่งอีก คงต้องลองถ่ายในช่วงต้นคอนเสิร์ตแล้วเช็คจากจอ LCD ดูและปรับแต่งให้ได้ค่าที่ถูกใจ โดยผมแนะนำว่าถ้าใช้ค่าไวล์บาลานซ์ในช่วง 3000-4000 องศาเคลวินจะได้สีผิวคนที่ดูเป็นธรรมชาติกว่า แต่จะลดความร้อนแรงของแสงสีโทนเหลืองแดงไปพอสมควร

       อย่าลืมว่าการถ่ายภาพคอนเสิร์ตเป็นการเล่นกับแสงไฟ ฉะนั้นสีสันที่ผิดเพี้ยนไม่ได้ถือว่าเป็นเรื่องเสียหาย บางครั้งกลับเสริมอารมณ์ให้ภาพได้อย่างงดงาม ทั้งหมดขึ้นอยู่กับผู้ถ่ายเป็นหลักว่าต้องการให้ภาพออกมาแนวไหน ในช่วงแรกอาจต้องลองผิดลองถูกบ้างแต่ถ้าคุณให้ความสนใจกับมันอย่างจริงจังก็คงใช้เวลาไม่นานที่จะเรียนรู้

การถ่ายภาพ CONCERT ตอนที่ 4

รูรับแสง ความเร็วชัตเตอร์ และ ISO

       สำหรับผมผมแนะนำให้ใช้เลนส์สว่างแต่ไม่แนะนำให้ใช้รูรับแสงกว้างสุด ส่วนใหญ่เมื่อได้ฟังก็มักจะมีคำถามย้อนกลับมาว่าแล้วจะเสียเงินซื้อเลนส์แพงๆ ทำไมถ้าไม่ต้องการใช้รูรับแสงกว้างสุด ขออธิบายอย่างนี้แล้วกันนะครับ เลนส์ที่มีขนาดรูรับแสงกว้างตั้งแต่ F2.8 ขึ้นไปจะให้ภาพที่ใสสว่าง ช่วยให้เซ็นเซอร์โฟกัสทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ รวดเร็วแม่นยำไม่มีอาการลังเล ส่วนใหญ่มีมอเตอร์ขับเคลื่อนชิ้นเลนส์สำหรับโฟกัสภาพอยู่ในตัว มันจึงได้เปรียบในเรื่องของการโฟกัสภาพ แต่ที่ไม่แนะนำให้ใช้ขนาดรูรับแสงกว้างสุดก็เนื่องจากโอกาสที่ภาพจะหลุดโฟกัสมีสูงมาก ยิ่งถ้าเป็นการถ่ายภาพแบบเน้นเฉพาะที่ตัวศิลปินด้วยช่วงเลนส์เทเลก็ยิ่งมีโอกาศพลาดสูง ถ้าเป็นการจัดถ่ายที่ตัวแบบโพสท่านิ่ง การจะใช้ขนาดรูรับแสงที่ F1.8 หรือ F2.8 ก็ไม่น่ามีปัญหา

       ถ้าคุณเลือกใช้ขนาดรูรับแสงที่แคบลงมาอย่าง F5.6 ช่วงระยะชัดในภาพจะมีมากขึ้น แต่ต้องแลกมาด้วยความเร็วชัตเตอร์ที่ต่ำลง หรือค่า ISO สูงขึ้น สำหรับคอนเสิร์ตใหญ่ที่ให้แสงสีเต็มพิกัด ที่รูรับแสง F5.6 ก็ยังพอจะใช้ความเร็วชัตเตอร์ขนาด 1/125 หรือ 1/250 วินาทีที่ ISO 800-1600 ได้ ถ้าเป็นพวกมินิคอนเสิร์ตที่ประหยัดแสงสีขนาดรูรับแสง F5.6 ดูจะแคบเกินไปเพราะความเร็วชัตเตอร์อาจเหลือต่ำเพียง 1/30 หรือ 1/60 วินาที ซึ่งเสี่ยงต่อการให้ภาพเบลอ แต่ถ้าหากคุณใช้กล้องระดับโปรที่สามารถถ่ายด้วยค่า ISO 3200 แล้วยังให้คุณภาพไฟล์ที่ดีก็ไม่ต้องคิดมากครับ

       ระหว่างการแสดงควรหมั่นสังเกตุรูปแบบการให้แสงในแต่ละช่วงด้วย ซึ่งโดยมากจะอิงกับจังหวะอารมณ์ของเพลง เพลงเศร้าเพลงช้าส่วนใหญ่จะใช้ไฟฟอลโลว์ที่ตัวศิลปินเป็นหลักเสริมด้วยแสงสีสลับไปมาอย่างช้าๆ การโฟกัสภาพและการวัดแสงจะทำได้ง่าย รวมไปถึงมีเวลาจัดองค์ประกอบได้อย่างไม่รีบร้อน แสงสีจะถูกปล่อยอย่างเต็มที่ในช่วงพีคสุดของอารมณ์ ถ้าคุณรู้จักเนื้อเพลงและร้องตามได้ คุณก็พอจะเดาออกว่าเป็นช่วงไหน จังหวะนี้ควรเก็บเกี่ยวภาพให้ได้มากที่สุดเพราะเป็นโอกาศที่เราจะเลือกใช้ความเร็วชัตเตอร์ได้สูงขึ้น หรือจะเลือกใช้ความไวแสงให้ต่ำลงเพื่อให้ได้คุณภาพไฟล์ที่ดี และที่สำคัญมันเป็นช่วงที่มีสีสันสวยงาม

การถ่ายภาพ CONCERT ตอนที่ 3

ใช้เลนส์อะไรดี

       แนะนำว่าควรใช้เลนส์ค่อนข้งสว่างและโฟกัสได้รวดเร็ว ความเห็นส่วนตัวผมให้ความสำคัญกับประเด็นหลังมากกว่า เลนส์สว่างจำพวก F1.4, F1.8 ช่วยให้มองเห็นภาพในช่องมองได้อย่างชัดเจน แต่จะมีประโยชน์อะไรถ้ามันโฟกัสได้ช้ามาก ส่วนตัวแล้วผมเลือกใช้เลนส์ซูมที่มีขนาดรูรับแสง F2.8 เป็นซูมไวด์ชนาด 17-55mm หนึ่งตัวและเทเลซูมขนาด 70-200mm อีกหนึ่งตัว เลนส์เดี่ยวไวแสงอาจเหมาะกับคอนเสิร์ตที่ศิลปินนั่งหรือยืนร้องอยู่กับที่ แต่ไม่เหมาะกับคอนเสิร์ตร้องเต้นที่ใช้พื้นที่เวทีขนาดใหญ่ มีการเคลื่อนไหวตลอดเวลา ขนาดทางยาวโฟกัสที่ตายตัวทำให้การจัดองค์ประกอบทำได้ยาก รูรับแสงที่กว้างมากช่วยเพิ่มความเร็วชัตเตอร์ให้ไวขึ้น แต่ช่วงโฟกัสเพียงน้อยนิดก็ทำให้มีโอกาศพลาดสูงมากกว่า โดยเฉพาะเมื่อต้องถ่ายร็อคหรือแดนซ์คอนเสิร์ตที่ศิลปินทั้งร้อยทั้งเต้นกระโดดพล่านไปมาทั่วเวที

       เลนส์ซูมไวแสง F2.8 ความสว่างของเลนส์ระดับนี้เพียงพอที่จะทำให้กล้องหาโฟกัสได้รวดเร็วแม่นยำ และการที่ทางยาวโฟกัสปรับเปลี่ยนได้ มันจึงช่วยให้จัดองค์ประกอบได้หลากหลายกว่า แน่นอนว่าเลนส์กลุ่มนี้มีราคาสูงพอควรแต่มันก็ช่วยเพิ่มโอกาศได้ภาพดีดีขึ้นอีกมาก เลนส์ซูม F4 ถ้าเป็นช่วงเลนส์ไวด์ยังถือว่าใช้งานได้ดีมุมภาพที่กว้างช่วยให้การโฟกัสภาพด้วยระบบออโต้ไม่เป็นปัญหามาก แต่ถ้าเป็นเลนส์เทเลซูมอย่าง 70-300 F4-5.6 คุณจะรู้สึกหงุดหงิดกับอาการวืดวาดไปมาของระบบโฟกัส และอาจต้องรอถ่ายในจังหวะที่แสงบนเวลีสว่างมากพอ

       กล้องและเลนส์เพียงตัวเดียวจะให้ความคล่องตัวสูงเมื่อต้องเบียดกับผู้คนจำนวนมาก แต่มันก็ทำให้คุณต้องตัดสินใจว่าควรใช้เลนส์ตัวไหนดี เลนส์เทเลซูมช่วง 70-200mm หรือ 80-200mm ช่วยให้คุณเก็บภาพศิลปินได้อย่างใกล้ชิด จับอารมณ์ภาพได้จะแจ้ง ขณะที่เลนส์ซูมไวด์ช่วง 16-35mm, 17-40mm หรือ 17-55mm เก็บบรรยากาศแสงสีความยิ่งใหญ่ของเวทีคอนเสิร์ตได้ดีกว่า เลนส์ฟิชอายให้มุมมองแปลกน่าตื่นตาตื่นใจแต่ก็เหมาะกับการถ่ายในระยะประชิด ถ้าเลือกไม่ได้และจำเป็นต้องพกเลนส์มากกว่าหนึ่งตัวแนะนำให้ใช้กระเป๋ากล้องแบบคอดเอว หรือซองใส่เลนส์จำพวก Lens Pouch ไม่แนะนำให้สะพายกระเป๋ากล้อง เพราะมันจะเหนี่ยวรั้งทำให้เคลื่อนไหวไม่สะดวก

การถ่ายภาพ CONCERT ตอนที่ 2

เตรียมอุปกรณ์ใส่กระเป๋ากล้องให้พร้อม

       ในยุคกล้องดิจิตอลทุกวันนี้ ต้องบอกว่าเรื่องอุปกรณ์ควรให้ความสำคัญเป็นอย่างมาก เพราะการถ่ายภาพคอนเสิร์ตเราต้องถ่ายในสภาพแสงน้อยเป็นส่วนใหญ่ จึงจำเป็นต้องใช้ความไวแสงสูง ซึ่งโดยมากจะอยู่ในช่วง ISO 800 ขึ้นไป ถึงแม้ว่ากล้องส่วนใหญ่จะสามารถปรับเลือกค่า ISO ได้ แต่ก็ใช้ว่ากล้องทุกตัวจะให้คุณภาพที่ดีเท่ากัน กล้องดิจิตอลบางรุ่นที่ช่วง ISO ขนาดนี้คุณจะได้ของแถมเป็นนอยส์ที่มากเกิน โดยเฉพาะกล้อง DSLR ที่ผลิตมาช่วงก่อนหน้านี้สักสามสี่ปี ถ้าเป็นกล้องประเภท SLR LIKE บางรุ่นก็ไปไกลแล้วครับ โชคดีที่กล้องรุ่นใหม่ที่ผลิตออกมาระยะหลังแก้ไขปัญหานี้ได้อย่างน่าพอใจ ยิ่งถ้าเป็นกล้อง DSLR กึ่งมืออาชีพขึ้นไปแล้วที่ช่วง ISO สูง ยังให้ไฟล์ภาพที่ดีอย่างน่าพอใจ

       หากงบประมาณไม่ใช้ปัญหา ลองพิจารณาดู CANON รุ่น EOS 6D , EOS 5D MK III หรือ D800 ของ NIKON เพราะมันจะช่วยให้การถ่ายคอนเสิร์ตง่ายดายแทบไม่ต่างจากการถ่ายภาพในตอนกลางวันเลยทีเดียว ที่ความไวแสงระดับ ISO 3200 ของกล้องกลุ่มนี้ให้คุณภาพไฟล์ดีอย่างไม่น่าเชื่อ รวมไปถึงการโฟกัสภาพที่รวดเร็วแม่นยำในสภาพแสงน้อย การถ่ายต่อเนื่องด้วยความเร็วสูง และประสิทธิภาพในการเก็บบันทึกข้อมูลอย่างทันอกทันใจ นั่นเท่ากับคุณมีเครื่องมือที่ช่วยเพิ่มโอกาศให้ได้ภาพดีๆ มากขึ้นอีกหลายเท่า เข้าทำนองจ่ายอย่างไรก็ได้อย่างนั้น

       แต่ถ่าความจำเป็นของคุณยังไม่ถึงขั้นขนาดนั้น กล้อง DSLR ระดับเริ่มตั้นและระดับกลางก็สามารถถ่ายภาพได้ดีเช่นกัน เพียงแต่ต้องศึกษาและทำความรู้จักกับกล้องที่ใช้ให้ดี เรียนรู้ถึงขีดความสามารถและข้อจำกัดทั้งหลาย อาจต้องเหนื่อยกว่าหน่อย ใช้ความพยายามมากกว่า แต่มันก็ช่วยให้คุณได้ฝึกทักษะอย่างเต็มที่
 
       อีกคำถามหนึ่งที่มักได้ยินเสมอนั่นคือควรใช้แฟลชในการถ่ายคอนเสิร์ตหรือไม่ ตามมารยาทแล้วไม่ควรอย่างยิ่ง เพราะนอกจกาแสงแฟลชจะทำลายบรรยากาศของแสงสีในงานคอนเสิร์ตแล้ว มันยังเป็นการรบกวนตัวศิลปินด้วย ลองนึกภาพดูในขณะที่นักร้องกำลังเค้นอารมณ์ร้องเพลงซึ้ง ทุกคนในฮอลล์นิ่งฟังอย่างตั้งใจ บนเวทีมีเพียงแสงไฟฟอลโลว์จับอยู่ที่นักร้อง จู่ๆ ถ้ามีแสงแฟลชแวบออกมา คงไม่เหมาะเท่าไหร่

       ที่ไม่ค่อยซีเรียสเรื่องแฟลชจะเป็นคอนเสิร์ตประเภทร้องเต้นของวัยรุ่นที่มีแสงสีวูบวาบตลอดทั้งเพลง คอนเสิร์ตประเภทนี้มักจะเห็นแฟนเพลงพกกล้องหรือโทรศัพท์เข้าไปถ่ายกันเกลื่อน ถ้าต้องการใช้แฟลชแนะนำให้ใช้เป็นแสงเสริมบางๆ เพื่อรักษาบรรยากาศแสงสีให้ได้มากที่สุด

       ขาตั้งกล้องไม่มีความจำเป็นกับการถ่ายภาพคอนเสิร์ต นอกเสียจากคุณต้องการถ่ายอยู่กับที่นั้งผู้ชมด้วยเลนส์เทเลจากระยะไกล กรณีนี้แนะนำให้เลือกที่นั้งติดกับทางเดินหรือไม่ก็บนอัฒจันทร์เพื่อไม่ให้ติดตัวผู้ชมด้านหน้า หรือหากต้องยืดขาให้สูงขึ้นเล็กน้อยก็ต้องไม่ไปบังผู้ชมท่านอื่นที่อยู่ด้านหลัง

       การ์ดบันทึกภาพควรเตรียม คำนวนเผื่อเหลือไว้ก่อน เพราะหากเจอกับการแสดงที่ตื่นตาจนกดชัตเตอร์เพลิน จะได้ไม่ต้องมานั่งเสียดายหากว่าการ์ดเต็มก่อนจบการแสดง ถ้าคุณวางแผนจะบันทึกด้วย RAW File คงต้องใช้การ์ดเปลืองสักหน่อย ยิ่งกล้องรุ่นใหม่ที่ให้ภาพความละเอียดสูงความจุการ์ดระดับ 4 GB ดูจะน้อยไปหน่อยสำหรับการถ่ายแบบเต็มคอนเสิร์ต ที่ส่วนใหญ่จะใช้เวลาสองถึงสามชั่วโมง ควรเลือกใช้เมโมรีการ์ดชนิดความเร็วสูงเพราะบางครั้งอาจต้องบันทึกภาพอย่างต่อเนื่องคราวละหลายภาพ

Credit : ร้าน กระเป๋ากล้อง

การถ่ายภาพ CONCERT ตอนที่ 1

บทนำ

       การถ่ายภาพคอนเสิร์ตเป็นงานหินอีกประเภทหนึ่งสำหรับคนที่ยังไม่เคยมีประสบการณ์ ไม่เพียงแต่แสงวูบวาบจากเวทีที่ทำให้หลายคนลังเลในเรื่องค่าแสง การเคลื่อนที่ไปมาของศิลปินก็ทำให้หนักใจที่จะโฟกัสภาพได้ทัน ยังไม่ต้องพูดถึงแสงสีที่หลากหลายจนไม่รู้จะเลือกโหมดไวท์แบลานซ์แบบไหนดี ถ้าหากมันเป็นครั้งแรกของคุณก็คงไม่แปลกที่จะต้องรู้สึกเป็นกังวล ลองอ่านบทความนี้ดูเผื่อจะช่วยให้คุณตระเตรียมความพร้อมก่อนลงสนามจริง หรืออย่างน้อยก็ช่วยให้คุณพอจะเห็นปัญหาที่รออยู่เบื้องหน้าว่าต้องเจอะเจออะไรบ้าง

กฏ กติกา มารยาท

       ก่อนจะถ่ายภาพคอนเสิร์ตเราควรต้องรู้ถึงกฏกติกาของผู้จัดงานให้ดีเสียก่อน ไม่ใช่ว่าคุณจะสามารถถือกล้องเดินดุ่มๆเข้าไปถ่ายได้ในทุกงาน สำหรับคอนเสิร์ตของศิลปินต่างชาติให้ทำใจได้เลยครับ ส่วนใหญ่จะไม่อนุญาตให้ถ่ายภาพ ไม่ให้นำกล้องถ่ายภาพหรือกล้องวิดีโอเข้าในงานอย่างเด็ดขาด ก่อนเข้าจะมีเจ้าหน้าที่คอยตรวจ หากพบกล้องก็จะให้ฝากไว้ เมื่อคอนเสิร์ตเลิกจึงค่อยมารับคืน จะยกเว้นเฉพาะช่างภาพสื่อฯ หรือนักข่าวที่ได้รับอนุญาต แต่ก็ให้บันทึกได้แค่ช่วงสามเพลงแรกเท่านั้น ที่เป็นเช่นนั้นเพราะเขาเข้มงวดเรื่องลิขสิทธิ์ โดยเฉพาะการ์ดของทีมงานชาวต่างชาติจะเข้มงวดมาก
     
       สำหรับคอนเสิร์ตของศิลปินคนไทยจะไม่ค่อยเข้มงวดเรื่องการถ่ายภาพเท่าไหร่ ส่วนใหญ่อนุญาตให้นำกล้องเข้าไปได้ แต่ถ้าคุณเป็นเพียงผู้ชมที่ซื้อบัตรเข้าไป หากเป็นคอนเสิร์ตที่มีการจัดการดี คุณจะถูกจำกัดอยู่ตามตำแหน่งของบัตร ทางที่ดีควรดูแผนผังเวทีและการแบ่งโซนผู้ชมเสียตั้งแต่ตอนจองบัตรล่วงหน้า เพื่อจะได้เตรียมอุปกรณ์อย่างเหมาะสม หากเลือกได้ควรจองบัตรที่ใกล้เวทีไว้ก่อนไม่จำเป็นต้องเป็นบัตรนั้ง โซนสำหรับยืนบริเวณรอบเวทีจะเหมาะกว่าเพราะคุณสามารถเดินไปมาเพื่อหาตำแหน่งได้ แต่อาจต้องเบียดเสียดกับผู้ชมจำนวนมาก แนะนำให้ไปถึงหน้างานก่อนเวลาพอสมควร ให้มั่นใจว่าเดินเข้าไปเป็นคนแรกๆ เพื่อให้อยู่แถวหน้าของผู้ชม คงไม่ดีแน่ถ้าต้องไปยืนแทรกอยู่ในหมู่คนดู เพราะคุณต้องถ่ายภาพผ่านหัวของผู้คนเหล่านั้น ยิ่งบางช่วงที่มีการชูมือชูป้ายกัน คุณคงพอนึกภาพออกว่ามันจะเลวร้ายขนาดไหน

       ในบางคอนเสิร์ตที่ไม่เข้มงวดมาคุณอาจเดินไปมาเพื่อหามุมถ่ายภาพได้ แต่หากต้องยืนถ่ายแนะนำให้อยู่แถวช่องทางเดินเพื่อหลีกเลี่ยงการยืนบังผู้ชมท่านอื่นที่นั่งชมอยู่ โดยเฉพาะที่นั่งบริเวณโซนกลางด้านหน้าเวที ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นที่นั่งของบัตรราคาแพงสามสี่พันบาท เขาคงต้องคาดหวังจะได้ชมศิลปินอย่างใกล้ชิดถนัดตา แต่ถ้ามีไอ้บ้าที่ไหนไม่รู้มายืนถือกล้องบังอยู่ด้านหน้า เป็นใครก็คงไม่แฮปปี้


Credit : ร้าน Kapaowklong